Arkiv for desember 2007

31
Des
07

poetica…

stille snø, ei nyttårsnatt, nokre få år sidan…

NYTTÅR

Eit nytt år
la seg over det gamle

eit lett lag av nysnø
ein duk av ljos
over berrfrost og skare
over alt livs
sprukne hud

det dreiv forbi
i ein augneblink av sanning
det berre kviskra over markene
sveva gjennom skogholta

la seg til ro
som ei uventa von
som ung nåde
over ei gamal jord

Advertisements
31
Des
07

carpe diem…

Stille sit eg her i klostercella. Det nærmar seg midnatt, litt bråk av rakkettoppskytinga som tek til så smått (mykje stillare enn i fjor og åra før, forresten). Har meditert på preika eg skal halde på høgmessa her i morgon. Skal snart gå ned i den stille, mørke kyrkja. Han er der. Alltid ventande.

Dette melder seg for meg:

Takksemd for menneske eg har møtt og hatt kontakt med i 2007. Svært ulike, av tru, av bakgrunn, av livssituasjon. Men noko har sprunge over frå den eine til den andre. «Cor ad cor loquitur», hjarta har tala til hjarta .. Noko som utvidar livet, som gjer at eg ser meir og lenger.. Særleg takkar eg for dei aller næraste av vener. Utan dei ville eg ikkje vore verkeleg menneske. Bøyer meg djupt i takk for dykk..!

Så, når tida skifter, tenkjer eg på orda i ei av bønene i messa, ei bøn som alltid går att, etter Fadervår-orda » men frels oss frå det vonde»:

«Libera nos quaesumus, Domine, ab omnibus malis, praeteritis, praesentibus, et futuris…«:

Fri oss, Herre, frå alt vondt, i fortid, notid og framtid; og på forbøn av den heilage og ærerike Maria, alltid møy og Guds mor, saman med dei sæle apostlane Peter, Paulus og Andreas og alle heilage: Gjev oss nådig fred i våre dagar, så vi ved di miskunns hjelp alltid må vere fri frå synd og trygde mot all trengsle. Ved Son din, Jesus Kristus vår Herre..».

Eg siterer etter den gamle messboka si formulering; fordi den nye, forkorta utgåva har teke bort noko viktig (som nok kjem tilbake): At vi verte fridde både frå fortida, notida og framtida sine fårar! I tida er både fortida, notida og framtida forbundne! Vi lever aldri berre i «noet». Kor mange er det ikkje som slit med notida og framtida fordi fortida har vore vond, fordi det er noko som er uoppretteleg, noko som synest uråd å lækje?! Men i Gud, i Kristus -nærverande i messa – kan fortida også misse sin brodd, sin dom og sine sår! Så utruleg! Så sant! Så uverkeleg! Så verkeleg! Difor kan vi «gripe dagen», gripe det nye året!

31
Des
07

officium…

Juleoktaven, 7. dag, sal 96 (matutin)

”Marka og alt det ho ber skal jubla, kvart tre i skogen skal ropa av fryd. Dei skal ropa for Herren, han som kjem; han kjem og vil døma jorda” (v 12-13).

Dagens tre matutinsalmar, salme 96 -98, er ein einaste stor lovsong over Guds frelse for himmel og jord. Ein lovsong for det frelsesverket som har sitt sentrum i Ordets inkarnasjon, i Jesus Kristus, Gud og menneske. Det er når vi les, eller helst syng, desse salmane, at vi skjønar kva verkeleg ”julesong” er. Ikkje ”white Christmas”, ”jinglebells” og ”Rudolf er rød på nesen” – men: Lovprising, liturgi, eukaristi (takkseiing) for eit fornya skaparverk! Les meir «officium…»

30
Des
07

nota bene…

DEN IDYLLISKE FAMILIEN

er ikkje det same som ”den heilage familien”, Jesus, Maria og Josef, som vi har feira i dag, sundagen mellom jul og nyttår. Det ser så søtt ut med julekrubba, og den barnlege fantasien har lov til å sjå det vakre i ”det heilage tablået” i grotta eller stallen i Betlehem. Sjå det himmelske i det jordiske og det jordiske i det himmelske.

Men dette må ikkje forvekslast med sukkersøt idyll eller eit glansbilete av den lukkelege, borgarlege ”kjernefamilien”. For det fyrste var det ein røff og utsett situasjon for ein liten familie, nettopp komen heim etter flukt til framandt land – fordi den lokale statsmakta stod barnet etter livet. Og vel heime, skjønt i fedrebyen og ikkje der dei budde til vanleg, får dei ikkje eingong sleppe inn i ein heim, men må la fødselen føregå i uthuset. Les meir «nota bene…»

30
Des
07

officium…

Juleoktaven, sundag, høgtida for Den heilage familien, sal 87 (matutin)

”Men om Sion skal det seiast: Der er alle fødde” (v 5).

Mennesket må ha ein heim. Mennesket har foreldre, sysken, fellesskap. Mennesket er eit ”sivilisert” vesen, det høyrer heime i ein ”civitas”, ein by, eitt tett samfunn. I alt mangfald er det ein einskap – og til sjuande og sist er det Gud og det samfunnet han skaper og held saman, som er menneska sin heim. Les meir «officium…»

30
Des
07

officium…

Juleoktaven, 5.dag, sal 72 (matutin)

”Han ynkast over småkårsfolk og bergar livet åt dei fattige” (v 13)

Mange av versa i denne salmen har dette fokuset: At kongen skal halde oppe retten, verje dei verjelause, sjå særleg etter dei fattige. Og for at det ikkje berre skal vere tale om ”åndeleg” fattigdom, står det ”småkårsfolk”. Ein sosial ”klasse”, ei definert gruppe, ein del av den samfunnsmessige røyndomen, rett og slett, ikkje berre einskilde stakkarar. Kongen skal ta sosialt parti. Les meir «officium…»

28
Des
07

nota bene…

RAMASKRIKET

Kyrkja feirar i dag festen for ”dei uskuldige borna”, dei som kong Herodes let avlive for å ta rotta på dette nye kongsemnet som skulle vere født i Betlehem. Slik har det seg at julesongen blandar seg med Rama-skriket

Kristus gjer seg til eitt med mennesket på det aller veikaste og mest utsette: som barn, utan fortenester og nytteverdi, utan å ha kunne prova at det får eit ”bra” nok liv til å rettferdiggjere sin eksistens. Det berre er. Mennesket. Guds bilete. Les meir «nota bene…»




kategoriar