Arkiv for januar 2009

31
Jan
09

officium: Laurdag, det allm. året, vike 3, 5 Mos 34 (matutin)

”Og han gravla han nede i dalen, midt imot Bet-Peor…. Endå hadde han ikkje dimmest på synet og livskrafta hans hadde ikkje minka” (v. 6)

Sluttkapitlet i 5 Mosebok opnar det store utsynet; slik Moses såg inni det lova landet frå Nebo, ”toppen av Pisga-fjellet”. Så døyr han og vert gravlagd av Gud på ein ukjend stad. Kvifor? Kanskje fordi intimiteten mellom Gud og Moses var så sterk; meir enn noko menneske var han innvigd i Guds eige mysterium, han og Gud såg på kvarandre i møteteltet og Mose andlet stråla av Guds herlegdom.

Dette kontepmplative samlivet mellom Gud og hans tenar opprettheld og fornyar kropp og sjel. Mange av dei tidlege ørkenfedrene, som den hl Antonius, opplevde det same: det asketiske og kontemplativet livet gjer mennesket ungt.

Sterk er den som i liv og død er kjend av Gud.

Advertisements
30
Jan
09

officium: Fredag, det allm. året, vike 3, 5 Mos 31 (matutin)

”Kall folket saman, menn, kvinner og born…” (v 12)

Israel var Guds folk som nasjon, som Abrahams og Jakobs ætt. Men i eigentleg tyding var det Guds folk fordi det var ”kalla saman”, for å feire gudsteneste, for å høyre Guds ord. Gudsfolket er den samankalla forsamlinga, ”qahal” (hebr.) – eller ”ekklesía” (gresk).

Det nytestamentlege gudsfolket, kyrkja, blir også kalla ”ekklesía”. Kyrkja er eit folk som er kalla ut or alle folkeslag; kalla saman for å feire Herrens nærvere, for å høyre hans tale.

Det er ikkje noko du er ”født” inni, men døypt inn i. Det er ikkje nok med nominelt medlemskap. Det er eit folk som må kome saman. Som kjem når Gud kallar.

29
Jan
09

officium: Torsdag, det allm. året, vike 3, 5 Mos 30 (matutin)

”Himmel og jord tek eg i dag til vitne på at eg har lagt fram for dykk liv og død, velsigning og forbanning. Vel då livet, så skal du få leva…!” (v 19)

Moses ansvarleggjer Israels-folket. Han tek heile røyndomen til vitne, og det dreiar seg om dei yttarste konsekvensar av å vere til: Liv og død, velsigning og forbanning.

Når det kjem til stykket, kan vi ikkje forhalde oss til trua utfrå kva inntrykk andre gjer på oss og kva innflyting dei måtte ha på livet vårt. Det går også ei grense for å skulde på andre fordi vi har vanskar med å tru. For all skapningen må vi svare. Med opne augo må vi velje ”livet” eller ”døden”. Seier vi at det ikkje er eit reelt val, er det også eit val.

Kyrkja må vise det same motet som Moses. Ikkje be om oppslutning, ikkje orsake seg for det ho er sett til å forkynne. Når ho har lagt fram sin bodskap, må ho ha mot til å vente på svaret.

Mennesket blir til når det svarar Gud.

28
Jan
09

Officium: Festen for den hl. Thomas Aquinas, Sirak 39, 1-14 (matutin)

Siraks skildring av den vise og lærde skil seg frå den akademiske og intellektualistiske oppfatninga som vi er vane med.

I bibelsk tankegang er visdom og lærdom ei gåve frå Gud; det kjem frå Gud og det peikar mot Gud. Denne lærdomen kan berre vinnast i ei sameining av studium og bøn. Sann lærdom er kontemplativ.

Den heilage Thomas var dominikanarbror og levde i tiggarordenens asketiske, liturgiske og meditative ordning. Målet for all kunnskap var å føre mennesket til ”visio beatifica”, den sælegjerande visjonen av Gud.

Èin dag ville han ikkje skrive fleire tjukke bøker, sjølv om hans føresette tilskunda han. Thomas sa: ”Det eg har skrive, er ingen ting mot det eg har sett”.

Det var nok.

27
Jan
09

officium: Tysdag, det allm. året, vike 3, 5 Mos 26 (matutin)

”No har eg bore det heilage ut or huset og gjeve det til levittane, innflyttarae, dei farlause og enkjene…” (v 13)

Det heilage er det som høyrer Herren til. Den truande israelitten skulle bere fram fyrstegrøda som eit takkoffer i templet – og ved å bere fram fyrstegrøda, sanna han at heile grøda og heile livet er ei gåve frå Herren.

Det du har lova Herren, skal du gje han. Ikkje halde det for deg sjølv; du skal ære Gud med det, det skal vere med å oppretthalde kyrkja og den heilage tenesta, det skal gje levekår for dei fattige og verjelause.

Det er dette kyrkja kallar oss til i offertoriet i messa; vi legg av våre midlar ”i ei korg” og fær ”til den staden Herren vår Gud vel ut til bustad for namnet sitt”, der messa vert feira.

Du eig ikkje deg sjølv; du høyrer Herren til. Ber deg sjølv og alt du er ”ut or huset” og gjev deg til han!

25
Jan
09

carpe diem: Bergen i sol!

«Å Vestland, Vestland…» Ingen dårleg brøyta fortau med issvullar og skitten slaps her, nei :). Då eg drog gardinet frå i rommet mitt på Marias Minde i dag tidleg, var det klår og lett himmel og snart kom sola opp og lyste med sterkt Januar-ljos over grått berg og snøberr mark. Eit streif av vår, alt..

No sit eg rett bak St Paul krk, inne i byen; vart skyssa hit etter messa hos systrene. Ventar på at høgmessa her skal bli ferdig og reknar med å treffe ein del vener og kjende. Biskopen er her også idag; han er jo «korherre» og hans ordensbrør er prestar her i St Paul; denne helga har dei ein kalls-weekend for interesserte ungdomar.

I dag er det både sundag og den 25. januar og vi har feira «Apostelen Paulus» omvending». Han som på vegen til Damaskus fekk ei ny retning på livet: ut som apostel for nasjonane. Han som vart slått til jorda av Ljoset – Kristus, Ordet, han som er «ljos av ljos» (Nicenum)- og vart blinda, så han fekk eit nytt syn og eit nytt livsinnhald: «For meg er livet Kristus og døden ei vinning»! Han som lærte på kroppen det som er den kristne omvendinga si grunnrøynsle: «Min nåde er nok for deg, for mi kraft vert fullenda i di vanmakt»!

Vil vi stagnere? Bli «nest siste generasjons kristne» her i Noreg? Eller vågar vi å leve i den «apostoliske galskapen» som dreiv Paulus – og som gjorde at den kristne trua nådde heilt hit?

24
Jan
09

officium: Laurdag, det allm. året, vike 2, 5 Mos 16 (matutin)

”Difor skal du storleg gleda deg” (v 15)

Høgtidene i Israel – påska, sjuvekehelga og lauvhyttehelga – skulle vere gledefestar. Gleda i Gud er den grunnleggjande stemninga, haldninga, atmosfæren i gudsfolket. Ei gudstenesteleg, kultisk glede, fordi gudstenesta fører Gud og folket saman i djup utveksling og livsdeling. Dei store frelseshendingane blir nærverande i feiringa og midt i dramatikken er det Guds gjennomgripande kjærleik det handlar om.

Ikkje utan grunn er mismodet og tristleiken, tristitia, ei alvorleg synd hjå ørken- og kyrkjefedrene og i heile den asketiske tradisjonen. ”Gled dykk i Herren!”, seier apostelen (Fil 3,1ff). Ikkje gje deg over til det som er mørkt og negativt. Ta det med til offerstaden, legg det på Lammet, på Kristus; legg det frå deg, bryt med det!

Hald høgtid, våg å ta dei ”store orda” i munnen din, saman med kyrkja; lovsongen som utvidar livet ditt!




kategoriar